Fotograferen met bewolkt weer: Waarom je buitenfoto's zo flets worden (en de oplossing)
dinsdag 6 oktober 2026
Kijk eens naar de lucht op een typisch Hollandse, grijze dag. Zo’n egale, witte of grauwe deken waar de zon nergens doorheen komt.
Als fotograaf denk je misschien: Ideaal! Geen harde schaduwen, geen knijpende ogen bij mijn modellen en geen overbelichte plekken. Dit wordt een makkie vandaag. Maar als je thuis achter de computer je foto’s bekijkt, valt het resultaat vaak vies tegen.
De foto’s zijn saai, grauw en vooral… ontzettend plat. Er zit totaal geen leven in. De kleuren spatten er niet vanaf, de huid van je model lijkt eerder grijs en er is geen lichtje in de ogen te bekennen. Je krijgt zo’n typisch pandabeer-effect waarbij de ogen superdonker lijken. En alsof dat nog niet genoeg is, vallen ze ook nog eens compleet weg tegen de achtergrond. Je baalt als een stekker, want je hebt verdorie een camera en een lens van duizenden euro’s gebruikt. Hoe kan dat nou?
De valkuil van de 'grote softbox'
Veel fotografen hebben geleerd dat bewolkt weer perfect is omdat het licht dan 'zacht' is. En dat klopt op zich ook wel. Een bewolkte lucht werkt eigenlijk als één gigantische softbox in een fotostudio.
Maar er is een nadeel waar bijna niemand over praat. Omdat die 'softbox' zo enorm groot is, komt het licht werkelijk van álle kanten. Van voren, van achteren, links, rechts en vooral van boven.
Ga zelf maar eens recht onder een lamp staan en kijk in de spiegel wat dit met je gezicht doet. Ik word daar zelf in elk geval niet zo blij van. Dat noem ik het “Hunkemöller-effect” of nog erger: het "H&M-effect." En ik denk dat ik aan de vrouwelijke fotografen onder ons niet veel meer hoef uit te leggen wat ik hiermee bedoel 😉.
Als licht overal vandaan komt, verdwijnen alle schaduwen. En laat dat nou net het probleem zijn. Daarnaast valt ook elk detail op — ook de details die je liever niet zo duidelijk wilt zien.
Hoe tegenstrijdig het ook klinkt: om sfeer, diepte, karakter en die dromerige look te krijgen, heb je schaduw nodig. Schaduw zorgt voor vorm. Het zorgt ervoor dat een gezicht een mooie, stralende huid krijgt, dat oneffenheden verzacht worden en dat karakteristieke kenmerken worden versterkt. Het zorgt voor contrast en zorgt dat je foto gaat 'leven'.
Zonder schaduw wordt alles zo plat als een dubbeltje. Alsof je met een flitser recht van voren in iemands gezicht hebt geschoten. Of nog erger (zoals bij bewolking): alsof je een flitser met een grote softbox pal bóven iemands hoofd zet. Dat doe je in de studio toch ook niet?
Wat de Oude Meesters ons kunnen leren (Zonder camera’s, Lightroom en Photoshop)
Als je denkt dat je dit probleem alleen kunt oplossen met nóg duurdere lenzen of door met reflectieschermen en flitsers te gaan slepen in het bos, heb je het mis. Want daar heb je waarschijnlijk net zo min zin in als ik. Je wilt gewoon lekker ontspannen fotograferen, toch?
Het geheim zit hem erin dat je leert kijken zoals de oude Hollandse meesters — denk aan schilders zoals Rembrandt en Vermeer. Honderden jaren geleden kregen zij het al voor elkaar om de meest indrukwekkende diepte, sfeer en contrasten te creëren. Ze maakten schilderijen waar je nu nog steeds ingezogen wordt en waar je je ogen niet vanaf kunt houden.
En zoals je zelf ook wel weet: deze heren hadden echt geen geavanceerde camera, dure objectieven, A.I. of Photoshop-filters. Zij hadden alleen verf, een kwast en een waanzinnig goed begrip van licht. Zij snapten de pure logica van het licht.
Als jij die logica eenmaal doorhebt, maakt het niet meer uit of het buiten grijs en grauw is, of dat de zon juist keihard schijnt. Jij bepaalt hoe de foto eruitziet, niet je apparatuur en al helemaal niet het weer.
Wat kun je hier vandaag al aan doen?
Het begint heel simpel door ook op een grijze dag op zoek te gaan naar de richting van het licht. Je moet de elementen om je heen gaan gebruiken om het licht te sturen.
Een praktische tip die je direct kunt toepassen bij je volgende shoot: zoek een natuurlijke blokkade.
Zet je model of de hond eens niet midden op een open veld waar het licht van alle kanten tegelijk komt. Loop naar de bosrand of zoek een plek op de rand van de schaduw onder een grote boom. Of zet iemand naast een grote struik, een muur, of zelfs naast iemand anders. De "blokkade" fotografeer je dan natuurlijk niet mee.
Wat er dan gebeurt is pure logica: de boom, struik of persoon houdt het licht tegen. Hierdoor móét het licht zich wel gaan bundelen en van de ándere kant komen, omdat het niet door de blokkade heen kan. En dan ineens krijgt het licht een duidelijke richting, ontstaan er subtiele schaduwen en krijgt je foto direct die diepte en dromerigheid waar je naar op zoek was.
Dus, moraal van het verhaal: om licht toe te voegen, moet je het weghalen. Alles draait altijd om het licht. En al helemaal bij Fine Art.
Dit is pas het begin. Het verschil tussen een leuke maar vlakke foto en een beeld dat aanvoelt als een dromerig fine art-kunstwerk, zit hem in het écht begrijpen en sturen van natuurlijk licht. En daar kan ik uren over vertellen. Licht is zo bijzonder (mooi).
Wil je deze stijl nu eens écht helemaal onder de knie krijgen?
Niet alleen leren hoe je het licht buiten naar je hand zet, maar ook hoe je die prachtige, zachte en dromerige achtergronden creëert? In mijn complete online cursus Dromerige Fine Art Fotografie neem ik je in 11 uitgebreide modules stap voor stap mee.
Geen taaie, saaie techniek, maar jip-en-janneketaal én heel veel video’s waarin ik je letterlijk mee naar buiten neem en je laat zien hoe je dit fotografeert.
Ook de complete nabewerking in Lightroom en Photoshop zit erin om nog meer karakter en je eigen stijl toe te voegen en te verfijnen. Er zitten ontzettend veel tutorials bij om jouw foto's om te toveren tot échte fine art-kunstwerken. Met alle tips, trucs, e-books en masterclasses is het echt super, super compleet, al zeg ik het zelf ;)
Je gaat leren hoe je foto's maakt waar je écht trots op bent. Je volgt de video's volledig in je eigen tempo en je kunt alles onbeperkt terugkijken.
👉 Bekijk hier alle informatie over de cursus Dromerige Fine Art Fotografie
Dure lens, toch onscherpe foto's? Dit kan de reden zijn.
zondag 16 augustus 2026
 |
"Gefeliciteerd met uw nieuwe lens. Zal ik er meteen een UV-filter bij doen om de lens te beschermen?"
Een regenjas voor je cameralens?
Een goed alternatief voor lensbescherming
Wat doet dat extra glas met je beeldkwaliteit?
Maar wat als je lens toch valt?
Waar geef jij je geld aan uit?
Wil jij ook anders leren kijken?
 |
| Canon RF 135mm F/1.8 |
Wie heeft eigenlijk de regie tijdens jouw fotoshoot?
dinsdag 7 juli 2026
 |
| Deze foto herinnert me eraan dat de mooiste verandering niet in mijn camera zit, maar in de keuze om weer zelf de regie te nemen. |
Jaren geleden dacht ik dat ik degene was die een fotoshoot leidde. Ik had tenslotte de camera in mijn handen. Maar in werkelijkheid liet ik me veel te vaak leiden door de wensen van mijn klanten.
Het begon meestal met een onschuldige opmerking.
"We weten wel een mooi plekje..."
En voor ik het wist, stond ik midden op de dag op een neongroen grasveld. In de volle zon, iedereen een wit T-shirt aan en een blauwe spijkerbroek. Terwijl ik diep van binnen eigenlijk al wist dat dit niet de foto's zouden worden waar ik blij van zou zijn.
En toch zei ik geen nee. Terwijl ik dat diep van binnen wel wilde doen.
Ik vond het zo bijzonder dat mensen juist míj hadden gekozen voor hun fotoshoot. Ze betaalden ervoor, dus wie was ik om te zeggen dat we ergens anders heen moesten?
Dus ik maakte voor de zekerheid veel te veel foto's. In de hoop dat er toch iets bruikbaars tussen zou zitten.
Toen begon het echte werk pas
Maar eenmaal thuis begon de ellende pas.
De foto's leken wel op scenes uit de Hulk!
En zo zat ik uren achter de computer om de groene zweem uit gezichten te halen. Achtergronden rustiger maken. Licht corrigeren. Kleuren herstellen. Ik probeerde eigenlijk de fouten van vóór de eerste foto achteraf nog op te lossen.
En eerlijk gezegd lukte dat nooit helemaal. Tja, het is ook een beetje gek om achteraf iets te corrigeren wat je in beginsel al goed had moeten doen toch? Dat is net zoiets als je een taart te zoet hebt gemaakt en dat na het bakken probeert te fixen door er een lading zout overheen te strooien.
Maar goed, de klant was vaak tevreden, maar ik keek naar die foto's en schaamde me kapot! En ondertussen mijzelf maar voor de gek houden door tegen mijzelf te zeggen: "Als zij maar tevreden zijn, dan is het goed."
Het probleem zat niet in mijn camera
Het vervelende was dat juist die foto's weer nieuwe klanten aantrokken die precies hetzelfde wilden.
Zo bleef ik in een cirkeltje rondlopen dat ik zelf in stand hield.
Tot ik besloot dat het anders moest.
Niet omdat ik eigenwijs ben (wat ik overigens wel ben ;) ), maar omdat ik wist dat ik betere foto's kon maken als ik zelf de omstandigheden koos waarin ik het beste werk en vooral functioneer.
Per slot van rekening laat een bakker zich ook niet vertellen met welk meel hij zijn brood moet bakken. Waarom zou ik als fotograaf dan wel werken op een plek waarvan ik vooraf al weet dat dit 'm zeker niet gaat worden!
Ik stopte met zoeken naar mooie locaties
Vanaf dat moment veranderde mijn manier van werken.
- Ik bepaal nu de locatie.
- Ik kies het tijdstip.
- Ik zoek de plek waar het licht doet wat ik wil.
Niet omdat mijn klanten niets mogen inbrengen, zeker wel.. want soms zien zij juist dingen die ik niet zie, maar omdat zij mij boeken vanwege mijn manier van fotograferen.
En weet je wat er gebeurde?
Mijn klanten werden juist relaxter.
Ze hoefden niet meer na te denken over de perfecte locatie. Ze vertrouwden erop dat ik die keuze maakte.
En ik kwam thuis met veel minder foto's, hoefde veel minder na te bewerken en hield ineens weer tijd over voor mijn gezin in plaats van eindeloze en vooral stomme avonden achter de computer.
 |
| De daadwerkelijke locatie. Niet bijzonder, totdat je leert kijken naar wat er wél mogelijk is |
De grootste verandering? Ik leerde anders kijken
Het grootste verschil zat eigenlijk niet in mijn camera, lens of instellingen.
Ook niet in Photoshop.
En zelfs niet in de locatie.
Nee, ik leerde anders kijken.
Vroeger zocht ik naar mooie plekken.
Nu zoek ik naar mooi licht.
Dat klinkt misschien als een klein verschil, maar het veranderde alles.
Daardoor maakt het tegenwoordig veel minder uit waar ik fotografeer. Natuurlijk zijn er locaties die mooier zijn dan andere, maar licht is bijna altijd belangrijker dan de plek zelf.
Een parkeerplaats kan supermooi zijn als het licht klopt.
En een prachtig park kan enorm tegenvallen als het licht niet meewerkt.
Leren kijken verandert alles
Dat is misschien wel de grootste les die ik in al die jaren heb geleerd.
Goede fotografie begint niet bij een mooie locatie.
Goede fotografie begint met leren zien.
Zodra je begrijpt hoe licht werkt, ga je mogelijkheden ontdekken op plekken waar je vroeger straal voorbij liep.
Je leert betere keuzes maken in standpunt, achtergrond en lens.
Je fotografeert met meer rust.
Je hebt minder nabewerking nodig.
En misschien nog wel het belangrijkste: je krijgt weer vertrouwen in jezelf.
Wil jij ook leren om licht te lezen?
Op 8 september 2026 geef ik een live online masterclass/webinar waarin ik precies laat zien hoe ik een locatie beoordeel, hoe ik onder verschillende omstandigheden toch mooi natuurlijk licht vind en waarom de juiste keuze vóór het maken van de eerste foto vaak belangrijker is dan alles wat je later nog in Lightroom of Photoshop probeert te herstellen.
Het gaat niet om dure apparatuur.
Het gaat niet om geheime instellingen.
Het gaat om leren kijken.
En dat is een vaardigheid waar je de rest van je fotografieleven plezier van hebt.
👉🏻 Bekijk hier de Masterclass 👈🏻
Een locatie die eigenlijk helemaal niks voorstelt.
 |
| Alles draait altijd om het licht! |
Waarom een dure lens je foto niet interessanter maakt
maandag 6 juli 2026
Misschien valt je oog als eerste op Bobby. Of op de paarse boshyacinten. Misschien zie je juist dat mooie warme avondlicht? En als ik je nu zou vragen waardoor deze foto is geworden zoals hij is, dan is de kans groot dat je als eerste aan mijn camera of aan mijn lens denkt.
Dat hoor ik namelijk best vaak.
“Ja, met zo'n lens en camera kan ik het ook."
En eerlijk gezegd snap ik dat wel. We worden er voortdurend mee geconfronteerd dat er weer een nieuwe camera is of een lens die nóg scherper is, nóg sneller scherp stelt of een nóg mooiere onscherpte geeft. Voor je het weet ga je geloven dat betere apparatuur ook automatisch betere foto's oplevert.
En dat dacht ik vroeger ook hoor. Ik keek naar reviews, vergeleek foto's en dacht dat het verschil misschien toch in een andere lens zat. Kapitalen heb ik aan lenzen uitgegeven die uiteindelijk stonden te verstoffen in mijn kast.
Inmiddels weet ik dat de foto's waar ik het meest blij van word, eigenlijk nooit beginnen bij mijn camera. Tegen de tijd dat ik mijn camera pak, is de foto in mijn hoofd allang gemaakt.
Een camera legt uiteindelijk alleen maar vast wat jij al hebt gezien.
Begrijp me niet verkeerd. Ik werk graag met goede apparatuur. Dat maakt fotograferen een stuk prettiger, net zoals een nieuwe auto comfortabeler rijdt dan een oude. In een moderne auto heb je ingebouwde navigatie, betere schokbrekers en hoef je niet eerst tien minuten te wachten voordat de ramen eindelijk een beetje ontwasemen en als je mazzel hebt, stoelverwarming. Dat rijdt gewoon lekkerder als je een eind moet rijden.
Met een camera en een lens is dat eigenlijk precies hetzelfde. Natuurlijk kan een mooie lens sneller scherpstellen of een achtergrond mooier onscherp maken. Dat is allemaal mooi. Maar hij vertelt je niet waar je moet gaan staan. Hij ziet niet dat het licht ineens precies goed is. En hij zegt ook niet dat je misschien eens door je knieën moet zakken.
Dat blijft het werk van jou, van de fotograaf.
Misschien is dat ook wel de reden waarom ik zo graag met natuurlijk licht werk. Veel mensen denken dat fotograferen met natuurlijk licht makkelijker is dan werken met flitsers. Eigenlijk denk ik precies het tegenovergestelde.
Een flitser zet je neer waar jij hem wilt hebben. Je bepaalt zelf hoe fel hij is, je zet er een diffuser voor of een kleurfilter en als het licht net niet goed valt, schuif je hem gewoon een stukje op.
Met de zon werkt dat toch net even anders.
En juist dát vind ik zo mooi.
Ik probeer het licht niet te veranderen.
Ik verander mijn standpunt.
Soms loop ik een paar meter verder. Soms wacht ik even. Soms ga ik door mijn knieën. En soms maak ik helemaal geen foto, omdat het licht voor mijn gevoel nog niet klopt.
Maar ik zal je laten zien wat ik bedoel.
De foto bovenaan dit blog is gemaakt naast een parkeerplaats
Bobby en ik waren onderweg om lekker te wandelen toen mijn oog ineens op een klein strookje licht viel.
Eigenlijk was de zon al bijna weg. Op bijna de hele plek was het licht verdwenen, maar precies achter dat kleine groepje boshyacinten viel nog nét een beetje warm avondlicht tussen de bomen door. En dat zag je alleen als je precies goed stond.
Een stap naar links en het was weg.
Een stap naar rechts ook.
Als ik niet had opgelet, had ik het waarschijnlijk niet eens gezien.
Gelukkig lag mijn camera nog in de auto. Dus ik ben teruggelopen, heb mijn camera gepakt en ben weer naar dat ene plekje gegaan. Ik ging door mijn knieën, schoof een klein stukje op en ineens viel alles samen. Het licht, de bloemen, de donkere achtergrond en Bobby die precies op de goede plek zat.
Binnen vijf minuten had ik de foto's gemaakt omdat ik eigenlijk meteen wist wat ik wilde.
Daarna ging mijn camera weer terug in de auto. Want een wandeling is voor mij gewoon een wandeling. En trouwens, Bobby vindt daar ook wat van.
Pas thuis heb ik de foto's bekeken.
En toen ik deze foto op mijn scherm zag, werd ik nog blijer dan ik al was.
Niet omdat ik dacht: Joh, wat heb ik toch weer een mooie foto gemaakt.
Zeker niet! Het gevoel begint voor mij veel eerder.
De kick zit op het moment dat ik door mijn zoeker kijk en zie hoe het natuurlijke licht en de kleuren ineens met elkaar gaan samenwerken. Dat laatste beetje avondzon, de paarse boshyacinten, de achtergrond en mijn “grote” kleine vriendje op de voorgrond, waardoor alles precies op zijn plek lijkt te vallen.
Maar eerlijk gezegd begon het niet met Bobby.
Het begon met het licht. Dat zie ik altijd als eerste.
Misschien is dat ook wel de reden waarom ik als kind eindeloos met een caleidoscoop kon spelen. Ik bleef maar draaien omdat ik gefascineerd was door wat licht en kleur samen deden. Iedere kleine beweging veranderde het hele beeld. Als ik er nu op terugkijk, is daar eigenlijk niet zoveel in veranderd.
Ik reageer nog steeds als eerste op licht. Pas daarna zie ik de rest.
Maar goed, misschien denk je nu nog steeds dat zo'n foto alleen lukt met een dure lens. Dat is misschien wel het grappigste van dit hele verhaal.
De lens waarmee ik deze foto maakte gebruik ik al bijna twintig jaar. Vergeleken met de moderne objectieven van tegenwoordig is hij zo traag als een slak.
En toch maakte ik deze foto ermee. Omdat de belangrijkste keuzes al gemaakt waren voordat ik klikte.
Ik had het licht al gevonden. Ik wist al waar ik wilde staan. Ik wist al hoe de compositie moest worden. De lens en camera hoefde het alleen nog maar vast te leggen.
Misschien is dat ook de reden waarom ik achteraf zo weinig tijd kwijt ben aan nabewerking. Als het licht, de compositie en de kleuren al kloppen op het moment dat ik afdruk, hoef ik thuis niet meer te redden of toe te voegen wat buiten nooit is gebeurd. Of er in de eerste instantie ook nooit is geweest.
Misschien is dat ook wel waarom ik na al die jaren nog steeds zo graag fotografeer. Niet omdat ik op zoek ben naar een nieuwe camera of een betere lens, maar omdat ik nog steeds blij word van dat ene moment waarop ik door mijn zoeker kijk en zie hoe het licht en de kleuren precies met elkaar gaan samenwerken. Dat moment duurt misschien maar een paar seconden, maar daar doe ik het voor.
Een nieuwe lens gaat ooit vervangen worden.
Maar écht leren kijken naar natuurlijk licht, dat neem je de rest van je leven mee.
______________________________________________________
Meer lezen?
Welke lens geeft de meeste Bokéh?
Veel fotografen denken dat een wazige achtergrond vooral door een dure lens ontstaat. In dit blog leg ik uit waardoor bokeh écht wordt bepaald.
Verder lezen
Hoe voorkom je groene kleurzweem in je foto’s?
Licht gaat niet alleen over schaduw en sfeer. Ook kleuren reageren op licht. Daarom ontstaat bijvoorbeeld groene kleurzweem in het bos.
Nog meer lezen?
5 simpele tips die je foto's meteen dromeriger maken
Veel fotografen denken dat dromerige foto's vooral ontstaan door nabewerking of een dure lens. Natuurlijk kunnen die helpen, maar daar begint het niet. Het begint met kijken…"
Oh ja, wil je dit niet alleen lezen, maar ook echt dóén?
Theorie begrijpen is één, maar het toepassen in de praktijk is soms toch wel lastig. Blijf dan niet maandenlang aanmodderen want ik kan het je écht in no-time leren.
Tijdens mijn 1-op-1 cursus kijken we samen naar jouw foto's en pakken we direct de punten aan waar jij nu op vastloopt.
👉
